چین به دنبال مهار مازاد تولید فولاد تا سال 2026
صنعت فولاد در دهه اخیر یکی از پرتلاطمترین دورههای تاریخی خود را پشت سر گذاشته است. در بسیاری از کشورها، افزایش بیرویه تولید و همزمان کاهش تقاضا در بخش ساختوساز و صنایع زیرساختی، زمینهساز شکلگیری پدیدهای به نام مازاد ظرفیت فولاد شد. این مازاد ظرفیت نهتنها موجب افت شدید قیمتها در بازارهای بینالمللی گردید، بلکه منجر به بروز جنگهای تجاری، وضع تعرفههای ضددامپینگ و سیاستهای حمایتی گسترده در نقاط مختلف جهان شد.
Thank you for reading this post, don't forget to subscribe!در این میان، چین بهعنوان بزرگترین تولیدکننده فولاد جهان با سهم بیش از ۵۰ درصد از تولید کل، نقشی محوری در تشدید این بحران ایفا کرده است. تولید مازاد چین عملاً نهتنها بازارهای داخلی بلکه بازارهای صادراتی سایر کشورها را نیز تحت فشار قرار داده و واکنشهای تندی از سوی رقبای جهانی این کشور به همراه داشته است. حال، دولت پکن در یک تصمیم تاریخی قصد دارد بین سالهای ۲۰۲۵ تا ۲۰۲۶، سیاستهای سختگیرانهای را برای مهار ظرفیتهای مازاد و کاهش سطح تولید اجرایی کند؛ اقدامی که میتواند آینده صنعت فولاد جهان را دگرگون سازد.
سیاستهای چین برای کاهش تولید فولاد و اهداف پنهان آن
جلوگیری از ایجاد ظرفیتهای جدید تولید
یکی از محورهای اصلی برنامه دولت چین، توقف احداث واحدهای جدید فولادسازی است. طبق گزارشها، این سیاست با همکاری وزارت صنعت و فناوری اطلاعات، وزارت محیط زیست و دیگر نهادهای ذیربط تدوین شده است. چین سالها متهم به دامنزدن به عرضه مازاد فولاد بوده است؛ مسألهای که منجر به کاهش سودآوری در این صنعت و بروز تنشهای تجاری با آمریکا، اتحادیه اروپا و حتی برخی کشورهای آسیایی شد. توقف ایجاد ظرفیتهای تازه، نشانهای از عزم جدی پکن برای مدیریت بازار داخلی و جهانی فولاد است.
حرکت به سمت ارزش افزوده و فناوریهای نوین
دولت چین در برنامه جدید خود بهدنبال آن است که صنعت فولاد را از یک بخش صرفاً تولیدمحور به صنعتی دانشبنیان و ارزشافزا تبدیل کند. اهداف اصلی این سیاست عبارتند از:
- دستیابی به رشد سالانه ۴ درصدی ارزش افزوده صنعت فولاد
- تشویق شرکتها به سرمایهگذاری در فناوریهای سبز و نوین مانند فولاد کمکربن
- افزایش مصرف داخلی فولاد در پروژههای زیرساختی، مسکونی و صنعتی
این تغییر رویکرد نشان میدهد که پکن صرفاً بهدنبال کاهش تولید نیست، بلکه قصد دارد رقابتپذیری و کیفیت فولاد چینی را در سطح جهانی ارتقا دهد و صنعت خود را از اتهام دامپینگ برهاند.
صادرات فولاد چین؛ تیغ دو لبه برای اقتصاد جهانی
رشد تاریخی صادرات و اتهام دامپینگ
طبق دادههای رسمی، صادرات فولاد چین در سالهای اخیر به سطحی تاریخی رسید و بخش عمدهای از آن ناشی از استفاده از ظرفیتهای مازاد و فروش ارزان محصولات در بازارهای جهانی بود. بسیاری از کشورهای واردکننده معتقدند که این روند موجب اختلال در رقابت سالم و فشار بر تولیدکنندگان داخلی آنها شده است. در نتیجه، موجی از اقدامات ضددامپینگ و تعرفههای جدید علیه فولاد چین وضع شد.
پیشبینی صادرات بالای ۱۰۰ میلیون تن در ۲۰۲۵
با وجود فشارهای خارجی، شرکت بائوشان آیرون اند استیل (Baosteel) اعلام کرده است که انتظار میرود صادرات فولاد چین در سال ۲۰۲۵ همچنان بیش از ۱۰۰ میلیون تن باقی بماند. این رقم اگرچه قدرت صادراتی چین را نشان میدهد، اما همزمان تهدیدی برای بازارهای بینالمللی و منبع اصلی اختلافات تجاری است. پیشبینی میشود که در فصلهای پایانی سال ۲۰۲۵، بهدلیل افزایش قیمتهای صادراتی، اعمال مالیاتهای جدید و محدودیتهای تعرفهای، سطح صادرات کاهش یابد.
پیامدهای جهانی تصمیم چین برای مهار تولید فولاد
اثر بر قیمتهای جهانی
اگر سیاستهای پکن در کاهش ظرفیتهای مازاد بهطور جدی دنبال شود، عرضه جهانی فولاد کاهش یافته و در نتیجه قیمتها در بازارهای بینالمللی با روندی صعودی مواجه خواهند شد. این موضوع میتواند به سود تولیدکنندگانی باشد که در شرایط فعلی بهسختی قادر به رقابت با فولاد ارزان چینی هستند.
تغییر موازنه رقابتی میان کشورها
کاهش صادرات چین، فرصت تازهای برای تولیدکنندگان فولاد در کشورهای آسیایی، اروپایی و خاورمیانه ایجاد خواهد کرد. کشورهایی که تاکنون تحت فشار واردات ارزان چین قرار داشتند، میتوانند با تقویت تولید داخلی و افزایش صادرات جای خالی چین را در بازارهای جهانی پر کنند.
سیاستهای حمایتی سایر کشورها
ورود بیرویه فولاد چینی به بازار جهانی، کشورها را به سمت حمایتگرایی و وضع تعرفههای ضددامپینگ سوق داده است. اگر چین تولید را کاهش دهد، این سیاستها احتمالاً تعدیل خواهد شد؛ اما در صورت تداوم صادرات بالا، میتوان انتظار داشت که رقابتهای تجاری و تعرفهای شدت بیشتری پیدا کند.
تأثیر تحولات فولاد چین بر بازار ایران و بورس کالای کشور
وابستگی غیرمستقیم بازار ایران به روندهای جهانی
بازار فولاد ایران اگرچه بهطور مستقیم وابسته به چین نیست، اما به دلیل جایگاه این کشور در قیمتگذاری جهانی فولاد، بهشدت از تحولات آن تأثیر میپذیرد. هرگونه تغییر در عرضه و صادرات فولاد چین میتواند بر قیمت محصولات فولادی در ایران، چه در بازار آزاد و چه در بورس کالا، اثرگذار باشد.
بررسی معاملات اخیر در بورس کالا
در معاملات اخیر بورس کالای ایران، نشانههایی از رشد تقاضا و افزایش قیمت مقاطع فولادی مشاهده شد:
- میلگرد: ۱۲ هزار و ۱۱۷ تن عرضه شد که حدود ۴۸ درصد آن به فروش رسید.
- تیرآهن: ذوبآهن اصفهان با عرضه ۵ هزار و ۷۹۶ تن، تمامی محصولات خود را فروخت و تقاضایی بیش از ۱۲ هزار تن ثبت شد.
- ورق فولادی: فولاد مبارکه اصفهان با عرضه ۶۰ هزار تن توانست حدود ۲۴ هزار و ۴۵۰ تن از محصولات خود را به فروش برساند.
این روند نشاندهنده پایداری تقاضا و جذابیت بازار مقاطع فولادی ایران است، حتی در شرایطی که بازار ارز و شاخص کل بورس نوسانات شدیدی را تجربه میکند.
جمعبندی و چشمانداز آینده
تصمیم دولت چین برای مهار مازاد تولید فولاد تا سال ۲۰۲۶ یک نقطه عطف در تاریخ صنعت فولاد جهان محسوب میشود. اگر این سیاست بهطور کامل اجرایی شود، شاهد افزایش قیمتهای جهانی، کاهش صادرات فولاد چین، و ایجاد فرصتهای جدید برای رقبا خواهیم بود.
برای ایران، رصد دقیق این تحولات اهمیت ویژهای دارد. تغییرات جهانی میتواند مستقیماً بر معاملات فیزیکی بورس کالا، قیمت میلگرد، تیرآهن و ورق فولادی اثرگذار باشد. فعالان بازار باید با پایش مستمر سیاستهای چین و روندهای صادراتی این کشور، استراتژیهای خرید و فروش خود را بازنگری کنند.
سایت آهن۶۶۶ بهعنوان مرجع تخصصی اخبار و تحلیلهای بازار فولاد، همواره تلاش دارد تصویری شفاف از این تحولات به فعالان اقتصادی ارائه دهد تا آنها با دیدی روشنتر در این بازار رقابتی گام بردارند.