میلگرد ۴۰ هزار تومانی؛ آیا بازار آهن در آستانه جهش جدید است؟
بازار آهنآلات ایران در پاییز ۱۴۰۴ حالوهوایی متفاوت دارد؛ فضایی که نه میتوان آن را رکودی کامل دانست و نه نشانی از رونق پایدار در آن یافت. بخش زیادی از فعالان این بازار، بهویژه در حوزه مقاطع طویل مانند میلگرد و تیرآهن، در وضعیت انتظار به سر میبرند. بررسیهای میدانی تیم تحلیل بازار آهن۶۶۶ نشان میدهد که خریداران و سرمایهگذاران خرد، رفتار بازار را بهدقت زیر نظر گرفتهاند و بهدنبال نشانههایی از بازگشت تقاضا یا رشد نرخ ارز هستند تا بتوانند در نقطهای مطمئن وارد بازار شوند.
Thank you for reading this post, don't forget to subscribe!از سوی دیگر، برخی از کارخانهها و تولیدکنندگان، به دلیل افزایش هزینههای تولید، در حال کاهش عرضه هستند؛ اما در مقابل، تقاضای واقعی ساختوساز نیز در سطح پایینتری نسبت به سال گذشته قرار دارد. پروژههای عمرانی جدید کمتر آغاز میشود و رکود در بخش مسکن، بر میزان خرید میلگرد تأثیر مستقیمی گذاشته است. در نتیجه، بازار در وضعیتی قرار گرفته که نه میل به سقوط دارد و نه قدرت جهش.
در چنین فضایی، تحلیلگران آهن۶۶۶ معتقدند که رفتار محتاطانه معاملهگران بیشتر از هر چیز، نشانهای از بیاعتمادی به ثبات سیاستهای اقتصادی است. در واقع، بازار آهن در یک دوگانگی رفتاری به سر میبرد؛ عدهای منتظر اصلاح قیمتها هستند و عدهای دیگر، در فکر خریدهای تدافعی برای حفظ ارزش سرمایه خود.
بازار میلگرد در دو راهی انتظار و اقدام
رفتار بازار میلگرد در هفتههای اخیر شباهت زیادی به بازارهای منتظر دارد؛ بازاری که در ظاهر آرام است اما زیر پوست آن، تردید و هیجان در جریان است. بنکداران بزرگ و حتی انبارداران کوچک در تصمیمگیری برای خرید یا فروش مردد هستند، زیرا مشخص نیست در هفتههای آینده، سیاستهای بورس کالا در قبال نرخ پایه شمش فولادی به چه سمتی خواهد رفت.
در معاملات اخیر، اختلاف میان نرخ پایه و نرخ نهایی شمش بلوم حدود ۳۵۰۰ تومان بوده است؛ رقابتی که نشان از وجود تقاضای محدود اما مؤثر دارد. شمش فولادی با قیمت پایه ۳۰ هزار تومان عرضه شد، اما در نهایت با رقابت ۱۱ درصدی تا محدوده ۳۴ هزار تومان افزایش یافت. این رفتار نشان میدهد که هنوز بخشی از بازار، به امید رشد قیمتی در ماههای آینده فعال است، اما از سوی دیگر، حجم خریدها نسبت به ماه قبل کاهش یافته که نشانهای از احتیاط در سمت تقاضا است.
انبارهای پر؛ تهدیدی پنهان برای قیمت میلگرد
یکی از چالشهای جدی بازار میلگرد در نیمه دوم سال، انباشت سنگین موجودی در انبارهاست. بسیاری از میلگردهایی که در بهار و تابستان خریداری شدهاند، اکنون در انبارهای روباز و بدون پوشش مناسب نگهداری میشوند. تغییرات دمایی و رطوبت بالا موجب زنگزدگی سطحی در برخی شاخهها شده و این موضوع بر ارزش بازاری محصول اثر مستقیم دارد. به گفته کارشناسان سایت آهن۶۶۶، میلگردهای زنگزده معمولاً با ۱۰ تا ۳۰ درصد افت قیمت نسبت به محصول تازه تولیدشده معامله میشوند.
این پدیده باعث شده که بخشی از سرمایهگذاران از خرید جدید خودداری کنند، زیرا نگران افت ارزش کالاهای موجود در انبار هستند. در نتیجه، چرخه خرید و فروش کندتر شده و بازار به حالت نیمهمنجمد درآمده است. این مسئله بهویژه برای انبارداران خرد که توان مالی محدودی دارند، میتواند به زیان جدی منجر شود.
دستورالعملهای تازه بورس کالا؛ میان واقعیت و دستکاری قیمت
یکی از مهمترین عوامل اثرگذار بر بازار فولاد، تصمیمهای اخیر بورس کالا در زمینه تعیین نرخ پایه شمش فولادی است. طبق فرمول جدید، سقف قیمت شمش بر اساس نرخ فوب صادراتی در خلیج فارس ضربدر نرخ ارز مبادلهای تعیین میشود. در ظاهر، این روش میتواند نظم ایجاد کند؛ اما در واقعیت، باعث شکلگیری شکاف جدیدی میان قیمت رسمی و قیمت واقعی بازار شده است.
بررسیهای انجامشده توسط تیم تحلیل آهن۶۶۶ نشان میدهد که در بازار داخلی، نسبت قیمت شمش به آهن اسفنجی حدود ۷۲ درصد است؛ در حالی که در فرمول جدید، این نسبت باید ۳۵.۵ درصد باشد. چنین اختلافی نشان میدهد که قیمتگذاری دستوری نهتنها کمکی به تعادل بازار نکرده، بلکه زمینهساز رقابتهای غیرواقعی و حباب قیمتی در معاملات بورس شده است.
واکنش انجمن فولاد ایران
بهرام سبحانی، رئیس انجمن فولاد ایران، در واکنشی صریح اعلام کرده که بورس کالا از وظایف ذاتی خود فاصله گرفته و به جای کشف قیمت، در عمل به ابزاری برای تحمیل قیمت بر صنعت فولاد تبدیل شده است. به گفته او، اگر این روند ادامه پیدا کند، نهتنها تولیدکنندگان شمش بلکه کل زنجیره تولید فولاد از معادن تا مقاطع نهایی دچار زیان خواهند شد.
تحلیلگران آهن۶۶۶ نیز بر این باورند که سیاستهای ناپایدار در بورس کالا، موجب بیاعتمادی فعالان بازار و کاهش نقدشوندگی شده است. در واقع، هر بار که دستورالعملهای ناگهانی صادر میشود، بازار برای چند هفته در حالت ابهام فرو میرود و روند کشف قیمت طبیعی مختل میشود.
شمش فولادی، نرخ ارز و تأثیر بازارهای مرزی بر قیمت میلگرد
برای درک بهتر قیمت میلگرد در محدوده ۴۰ هزار تومان، باید ابتدا وضعیت شمش فولادی را بررسی کرد؛ چرا که میلگرد مستقیماً از شمش تولید میشود و هر تغییر در نرخ آن، بلافاصله در قیمت نهایی میلگرد منعکس میشود.
بر اساس دادههای بهدستآمده از بازارچههای مرزی مانند ماهیرود و ریمدان، قیمت شمش صادراتی ایران حدود ۳۶۰ دلار در هر تن است. با لحاظ نرخ ارز آزاد، این رقم معادل ۴۱ هزار تومان برای هر کیلوگرم میشود. با این حال، بازار داخلی از این نرخ پیروی نمیکند؛ چرا که اختلاف میان ارز آزاد و ارز مبادلهای، باعث انحراف قیمت واقعی در داخل کشور شده است.
صادرات غیررسمی و اثر منفی بر بازار داخلی
بخش دیگری از تحلیل تیم آهن۶۶۶ نشان میدهد که صادرات غیررسمی فولاد به کشورهای همسایه، بهویژه پاکستان و افغانستان، تأثیر منفی بر بازار داخلی گذاشته است. در برخی موارد، محصولات ایرانی با قیمت پایین صادر میشوند و سپس با تغییر شکل ظاهری، بهعنوان محصول فرآوریشده مجدداً به بازارهای دیگر عرضه میشوند. این پدیده عملاً ارزش افزوده تولید داخلی را کاهش داده و موجب خروج سرمایه پنهان از کشور شده است.
به همین دلیل، حتی اگر قیمت جهانی فولاد افزایش یابد، بازار داخلی لزوماً از آن بهرهمند نمیشود؛ چرا که بخشی از ظرفیت تولید به سمت صادرات غیرشفاف سوق داده میشود.
آیا میلگرد ۴۰ هزار تومانی فرصت سرمایهگذاری است؟
سؤال اصلی فعالان بازار در مهرماه ۱۴۰۴ این است که آیا خرید میلگرد در محدوده ۴۰ هزار تومان اقدامی هوشمندانه محسوب میشود یا باید همچنان در انتظار کاهش بیشتر قیمتها ماند؟
از نگاه کارشناسان سایت آهن۶۶۶، پاسخ این سؤال به افق زمانی سرمایهگذاری بستگی دارد. در کوتاهمدت، احتمال نوسانهای جزئی نزولی وجود دارد، بهویژه اگر عرضه شمش در بورس کالا افزایش یابد و رقابت کاهش پیدا کند. اما در میانمدت، متغیرهایی مانند افزایش بهای انرژی، هزینه حملونقل، محدودیت گاز در فصل سرد و رشد نرخ جهانی فولاد میتواند مسیر بازار را صعودی کند.
در حال حاضر، نرخ شمش فولادی با احتساب مالیات بر ارزش افزوده حدود ۳۷ هزار تومان است و قیمت میلگرد ۴۰ هزار تومانی عملاً با حاشیه سود کمی معامله میشود. این یعنی بازار در حال حرکت روی مرز سود و زیان است؛ وضعیتی که هرگونه تغییر در نرخ ارز، هزینه انرژی یا سیاست صادرات میتواند آن را دگرگون کند.
جمعبندی
نتیجه تحلیلهای سایت آهن۶۶۶ نشان میدهد که بازار میلگرد در مهر ۱۴۰۴ وارد مرحلهای حساس از تطبیق قیمتی شده است.
میلگرد ۴۰ هزار تومانی نه نشانه رکود است و نه علامت رونق، بلکه نقطهای روانی در مسیر بازگشت تعادل به بازار فولاد محسوب میشود.
برای فعالان کوتاهمدت، خرید در این سطح ریسک بالایی دارد؛ اما برای سرمایهگذاران میانمدت که افق ششماهه تا یکساله دارند، میتواند فرصتی استراتژیک باشد. در صورتی که سیاستهای بورس کالا شفافتر شده و نرخ ارز در مسیر ثبات قرار گیرد، احتمال جهش قیمتی در نیمه دوم سال وجود دارد.
بهطور کلی، بازار آهن در حال تجربه یک دوره گذار اقتصادی است و تصمیمگیری در چنین شرایطی نیازمند تحلیل دقیق دادهها، شناخت رفتار بورس کالا و رصد مستمر بازار شمش است.
سایت آهن۶۶۶ بهعنوان یکی از منابع تحلیلی معتبر بازار فولاد ایران، همچنان روند تغییرات قیمت میلگرد، شمش و سایر مقاطع فولادی را بهصورت روزانه رصد کرده و به مخاطبان خود کمک میکند تا در مسیر سرمایهگذاری آگاهانه گام بردارند.
