مروری بر وضعیت بازار فولاد در سپتامبر 2025

صنعت فولاد یکی از ستون‌های اصلی اقتصاد جهانی و پایه صنایع سنگین به شمار می‌رود که در بخش‌های مختلفی از جمله ساخت‌وساز، خودروسازی، انرژی، حمل‌ونقل و زیرساخت‌های حیاتی نقش اساسی دارد. در سال‌های اخیر، عوامل متعددی مانند رکود اقتصادی منطقه‌ای، نوسانات بازار جهانی، سیاست‌های تجاری محافظه‌کارانه، تغییرات مداوم هزینه انرژی، و فشارهای زیست‌محیطی موجب شده‌اند...

انتشار در 02 مهر 1404 53 بازدید 0 دیدگاه

صنعت فولاد یکی از ستون‌های اصلی اقتصاد جهانی و پایه صنایع سنگین به شمار می‌رود که در بخش‌های مختلفی از جمله ساخت‌وساز، خودروسازی، انرژی، حمل‌ونقل و زیرساخت‌های حیاتی نقش اساسی دارد. در سال‌های اخیر، عوامل متعددی مانند رکود اقتصادی منطقه‌ای، نوسانات بازار جهانی، سیاست‌های تجاری محافظه‌کارانه، تغییرات مداوم هزینه انرژی، و فشارهای زیست‌محیطی موجب شده‌اند فولادسازان با چالش‌های پیچیده‌ای مواجه شوند. سپتامبر 2025 نیز به عنوان یک دوره گذار برای بازار جهانی فولاد شناخته می‌شود؛ در حالی که تقاضا در برخی مناطق ضعیف و قیمت‌ها تحت فشار نزولی قرار دارند، ظرفیت تولید همچنان رو به افزایش است و ملاحظات زیست‌محیطی و تجاری به صورت فزاینده‌ای بر استراتژی تولید و تصمیم‌گیری‌های تجاری تأثیر می‌گذارند. این مقاله با هدف ارائه یک تصویر کامل از وضعیت بازار جهانی و داخلی فولاد، روندهای تولید، قیمت، تقاضا و فرصت‌های پیش روی فولادسازان توسط سایت آهن۶۶۶ تدوین شده است.

چشم‌انداز تولید فولاد خام جهانی در 2025

بر اساس داده‌های منتشر شده توسط موسسات معتبر جهانی، تولید فولاد خام جهان در سال 2025 تقریباً به 1.846 میلیارد تن خواهد رسید. انتظار می‌رود ظرفیت تولید از سال 2025 تا 2027 حدود 6.7 درصد افزایش یابد، که معادل افزودن 165 میلیون تن ظرفیت جدید است. این افزایش عمدتاً در آسیا، به ویژه در کشورهای چین و هند رخ خواهد داد که همچنان بزرگ‌ترین تولیدکنندگان فولاد در جهان هستند.

با این حال، رشد ظرفیت تولید سریع‌تر از رشد تقاضا، منجر به افزایش مازاد ظرفیت در بازار جهانی شده است. نرخ استفاده از ظرفیت تولید در بسیاری از کارخانه‌ها پایین‌تر از سطح بهینه قرار دارد، که این موضوع فشار قابل توجهی بر هزینه‌های سربار، بهره‌وری و سودآوری تولیدکنندگان وارد می‌کند. علاوه بر این، افزایش ظرفیت تولید بدون هماهنگی با تقاضای واقعی بازار می‌تواند منجر به نوسانات شدید قیمت و افزایش رقابت منفی در بازارهای صادراتی شود. برای فولادسازان، مدیریت ظرفیت و بهره‌وری تولید در این شرایط به یک فاکتور حیاتی تبدیل شده است.

تقاضای جهانی فولاد و آهن‌آلات

رشد محدود تقاضا

پیش‌بینی‌ها نشان می‌دهد که تقاضای جهانی فولاد و آهن‌آلات در سال 2025 نسبت به 2024 رشدی حدود 1.2 درصد خواهد داشت، که معادل افزایشی در حدود 20 تا 25 میلیون تن فولاد تمام‌شده است. در کشور چین، بزرگ‌ترین مصرف‌کننده فولاد جهان، تقاضا در برخی بخش‌ها مانند ساخت‌وساز مسکونی و پروژه‌های زیرساختی ضعیف بوده و تولید فولاد تحت فشار محدودیت‌های زیست‌محیطی و مقررات داخلی کاهش یافته است. این عوامل باعث شده روند رشد تقاضا در بازار آسیایی به کندی پیش برود.

شرایط بازار آسیایی و اروپایی

• آسیا: قیمت فولاد در بسیاری از کشورهای آسیایی، به ویژه چین، در سطوح پایین تاریخی باقی مانده و افزایش چشمگیری مشاهده نمی‌شود. کاهش تقاضای مصرف نهایی و سیاست‌های محدودکننده ظرفیت، عامل اصلی این وضعیت است. علاوه بر این، کشورهای آسیایی با تمرکز بر کاهش انتشار کربن و استفاده از تکنولوژی‌های پاک، هزینه‌های تولید را افزایش داده‌اند که فشار بیشتری بر سودآوری ایجاد می‌کند.
• اروپا: تولیدکنندگان اروپایی با واردات فولاد با قیمت پایین مواجه هستند که رقابت با محصولات داخلی را دشوار کرده است. برخی کشورها برای تعدیل این فشارها اقدام به اعمال تعرفه‌ها و سیاست‌های حمایتی کرده‌اند. با این حال، عدم قطعیت در سیاست‌های تجاری و تعرفه‌ای، همچنان بازار را تحت تاثیر قرار می‌دهد و تصمیم‌گیری برای فولادسازان اروپایی را دشوار کرده است.

چالش‌های کلیدی بازار جهانی

1. افزایش بیش از حد ظرفیت تولید: سرمایه‌گذاری‌های عظیم در آسیا و بهره‌برداری ناقص کارخانه‌های جدید، عرضه را از رشد تقاضا جلوتر برده است و مازاد ظرفیت قابل توجهی ایجاد کرده است.
2. تقاضای ضعیف در برخی بازارها: رکود در بخش ساخت‌وساز، هزینه‌های بالای تامین مالی و کاهش سرمایه‌گذاری در پروژه‌های زیرساختی، به ویژه در اروپا و چین، باعث محدود شدن تقاضا شده است.
3. هزینه‌های انرژی و فشارهای زیست‌محیطی: افزایش قیمت انرژی و الزام فولادسازان به کاهش انتشار کربن و استفاده از تکنولوژی‌های کم‌کربن، نیاز به سرمایه‌گذاری‌های سنگین دارد و سودآوری تولید را کاهش می‌دهد.
4. عدم قطعیت تجاری و سیاسی: سیاست‌های تعرفه‌ای، تحریم‌ها، جنگ‌های تجاری و قوانین منشا فولاد باعث کاهش اعتماد فعالان بازار شده و نوسانات قیمتی بیشتری ایجاد می‌کند.

چشم‌انداز صنعت فولاد تا پایان 2025

تحلیل روندها نشان می‌دهد که تا پایان سال 2025 همچنان ضعف تقاضا و فشار نزولی بر قیمت‌ها ادامه خواهد داشت، به ویژه در بازارهای آسیایی مانند چین و بخش‌هایی از اروپا. با این حال، برخی شرایط می‌توانند روند بهبود را در سال 2026 تسهیل کنند، از جمله:

• بهبود اقتصاد جهانی و کاهش هزینه‌های تامین مالی
• شفافیت بیشتر سیاست‌های تجاری و کاهش محدودیت‌ها
• اجرای پروژه‌های زیرساختی بزرگ در کشورهای در حال توسعه

بر اساس پیش‌بینی‌ها، قیمت فولاد در برخی بازارها در سال 2026 افزایش ملایمی خواهد داشت، نه به دلیل شوک بزرگ در عرضه، بلکه بیشتر به دلیل تنظیمات جزئی در ظرفیت تولید، کاهش موقت ظرفیت غیررقابتی و بهبود تدریجی تقاضا. بنابراین، فولادسازانی که بتوانند ظرفیت و هزینه‌های تولید خود را مدیریت کنند، می‌توانند از فرصت‌های بازار بهره‌مند شوند و سودآوری خود را حفظ کنند.

وضعیت بازار جهانی آهن‌آلات در سپتامبر 2025

قیمت سنگ‌آهن

در روز 23 سپتامبر، قیمت سنگ‌آهن به زیر 803 یوان در هر تن کاهش یافت. دلیل اصلی کاهش قیمت، افت تقاضای مصرف نهایی فولاد در سه ماهه سوم سال در چین بود. تولیدکنندگان بزرگ فولاد جهان نیز برای مقابله با مازاد تولید و کاهش قیمت‌ها، ظرفیت‌های جدید را محدود کرده و موجودی‌ها را افزایش داده‌اند. علاوه بر این، سیاست‌های دولتی چین برای تجدید انبارها قبل از تعطیلات روز ملی، تا حدی به تثبیت بازار کمک کرده است.

تولید فولاد در ژاپن و هند

• ژاپن: تولید فولاد خام ژاپن در ماه اوت با 3.4 درصد کاهش نسبت به مدت مشابه سال قبل به 6.64 میلیون تن رسید، که نشان‌دهنده کاهش فعالیت صنعتی و فشار بر بازار داخلی است.
• هند: تولید فولاد هند در همین بازه زمانی 14.2 درصد افزایش داشت که ناشی از رشد تقاضای داخلی و پروژه‌های زیرساختی گسترده در این کشور است.

معاملات آتی میلگرد

قیمت میلگرد فولادی نیز در روز مشابه به حدود 3080 یوان در هر تن کاهش یافت، زیرا تقاضای مصرف نهایی چین در سه ماهه سوم با وجود رشد تولید قبلی کاهش یافت. سیاست محدودسازی ظرفیت توسط بزرگ‌ترین تولیدکننده جهان باعث شد موجودی‌ها افزایش یابد و فشار بر قیمت‌ها ادامه پیدا کند.

بازار فولاد ایران و روند قیمت‌ها

رشد نرخ محصولات داخلی

در بازار داخلی، در روز سه‌شنبه اول مهرماه روند قیمت‌ها افزایشی بود. افزایش نرخ ارز و فعال شدن مکانیزم ماشه باعث شد تا قیمت بسیاری از محصولات فولادی رشد کند:

• تیرآهن ذوب‌آهن اصفهان: افزایش حدود 2 درصد؛ هر کیلوگرم حدود 49 هزار تومان.
• ورق سیاه فولاد مبارکه (2000*1000): رشد 2.1 درصد؛ هر کیلوگرم حدود 44 هزار تومان.
• لوله گالوانیزه سپاهان (8 اینچ): بدون تغییر؛ هر کیلوگرم حدود 82 هزار و 90 تومان.

این افزایش‌ها نشان‌دهنده حساسیت بازار داخلی فولاد به نوسانات نرخ ارز و سیاست‌های اقتصادی کلان است و انتظار می‌رود این روند در ماه‌های آینده نیز تحت تأثیر عوامل جهانی و داخلی ادامه یابد.

فرصت‌ها و توصیه‌های استراتژیک برای فولادسازان

با وجود چالش‌های متعدد، هنوز فرصت‌های استراتژیک برای فولادسازان وجود دارد:

• سرمایه‌گذاری در فولاد سبز و پایدار با بهره‌گیری از فناوری‌های کم‌کربن و کوره‌های قوس‌الکتریکی
• تمرکز بر بازارهای نوظهور و کشورهای در حال توسعه که تقاضای فولاد در آن‌ها رو به افزایش است
• بهینه‌سازی ظرفیت تولید و کاهش هزینه‌های سربار از طریق بهره‌وری انرژی و فناوری‌های نوین

فولادسازانی که این استراتژی‌ها را دنبال کنند، حتی در شرایط رکود نسبی جهانی، می‌توانند جایگاه رقابتی خود را حفظ کرده و سودآوری خود را افزایش دهند.

جمع‌بندی

سپتامبر 2025 برای صنعت فولاد جهانی دوره‌ای رکود نسبتا پایدار است؛ عرضه زیاد، قیمت‌های پایین و تقاضای ضعیف در بسیاری از بازارها، چالش اصلی به شمار می‌رود. با این حال، فولادسازانی که به سمت تولید پایدار، مدیریت ظرفیت و بهره‌گیری از بازارهای نوظهور حرکت کنند، می‌توانند از فرصت‌های بازار بهره‌مند شوند و جایگاه خود را در رقابت جهانی تقویت کنند.

تحلیل جامع بالا توسط سایت آهن۶۶۶ آماده شده و هدف آن ارائه تصویر دقیق و به‌روز از بازار جهانی و داخلی فولاد برای فعالان صنعت، سرمایه‌گذاران و تحلیلگران اقتصادی است.