رشد اندک ۰٫۷ درصدی تولید فولاد ایران در چهار ماهه نخست ۱۴۰۴
در چهار ماهه نخست سال ۱۴۰۴، صنعت فولاد ایران توانست رشد ۰.۷ درصدی در تولید ثبت کند؛ رقمی که هرچند کوچک به نظر میرسد، اما در مقایسه با افت ۴.۸ درصدی در سه ماهه اول، نشانهای از بهبود شرایط تولید است. این تغییر را میتوان نتیجه برنامهریزی دقیقتر فولادسازان برای مدیریت مصرف انرژی در تابستان دانست. در اردیبهشتماه، کاهش شدید سهمیه برق و محدودیتهای تحمیلی که در برخی موارد تا ۹۰ درصد ظرفیت مصرف برق را کاهش داد، بسیاری از واحدهای فولادی را با بحران جدی مواجه کرد. اما در تیرماه، بخشی از فولادسازان با خرید برق سبز، استفاده از نیروگاههای اختصاصی و خرید برق از بازار آزاد توانستند فشار خاموشیها را مدیریت کنند و افت تولید را تا حد زیادی جبران نمایند. بررسی دقیقتر آمار نشان میدهد که این رشد ناچیز، در واقع انعکاسی از تلاش صنایع برای تطبیق با شرایط دشوار انرژی و بازار داخلی است.
Thank you for reading this post, don't forget to subscribe!عملکرد زنجیره فولاد ایران در چهار ماهه نخست ۱۴۰۴
رشد در حلقههای بالادستی
طبق گزارش انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران، در بخش بالادستی زنجیره، کنسانتره سنگ آهن بیشترین رشد را داشته است. تولید این بخش با افزایش ۵.۱ درصدی به حدود ۲۵.۱ میلیون تن رسیده است. دلیل اصلی این رشد، مصرف انرژی کمتر در این حلقه تولید است که در شرایط کمبود برق، مزیت رقابتی ایجاد میکند. این مسئله نشان میدهد که حلقههای ابتدایی زنجیره فولاد نسبت به نوسانات انرژی انعطافپذیرترند و همین امر به افزایش تولید آنها کمک کرده است.
افت شدید در تولید تیرآهن
در مقابل، بخشهایی از زنجیره با افت قابل توجه روبهرو شدهاند. تیرآهن با کاهش ۳۹.۵ درصدی و ثبت تولید تنها ۳۱۱ هزار تن، بیشترین افت را در میان محصولات فولادی داشته است. دلیل اصلی این کاهش، تغییر در خطوط تولید ذوبآهن اصفهان عنوان شده است. کاهش تولید تیرآهن بهطور مستقیم میتواند بر بازار داخلی و قیمت آهنآلات اثر بگذارد، زیرا این محصول یکی از ارکان اصلی صنعت ساختمان به شمار میرود.
وضعیت مقاطع طویل و تخت فولادی
تولید کل مقاطع طویل فولادی در چهار ماهه نخست سال جاری با افت ۳ درصدی به ۴.۱۲۳ میلیون تن رسید. در بخش محصولات تخت فولادی نیز شرایط چندان مطلوب نبوده است. تولید ورق گرم با کاهش ۶.۱ درصدی به ۳.۱۴ میلیون تن و تولید ورق سرد با کاهش ۶.۸ درصدی به ۸۶۱ هزار تن رسید. همچنین ورق پوششدار با افت ۳.۱ درصدی در سطح ۵۷۲ هزار تن متوقف شد. در مجموع، کل مقاطع تخت فولادی با کاهش ۸.۲ درصدی به ۳.۳۵۱ میلیون تن رسیدند. این افتها نشاندهنده فشار دوگانه رکود تقاضای داخلی و محدودیتهای انرژی بر صنعت فولاد است.
وضعیت فولاد میانی و مواد اولیه؛ تهدیدها و فرصتها
فولاد میانی
در بخش نیمهساختهها، تولید بیلت و بلوم تقریباً بدون تغییر باقی مانده و با کاهش ناچیز ۰.۱ درصدی به ۶.۵۱ میلیون تن رسید. در مقابل، اسلب رشد ۱.۹ درصدی را تجربه کرد و به ۴.۴۹ میلیون تن رسید. با این حال، تولید کل فولاد میانی در مجموع با کاهش ۰.۷ درصدی در سطح ۱۰.۸۴ میلیون تن متوقف شد. این آمار هرچند نسبت به افتهای شدیدتر ماههای گذشته بهتر است، اما همچنان نگرانیها را در خصوص ثبات تولید افزایش داده است.
مواد اولیه
در بخش مواد اولیه نیز روندی دوگانه مشاهده میشود. آهن اسفنجی با رشد ۲ درصدی به ۱۴.۸۱۲ میلیون تن رسید که این موضوع میتواند سیگنال مثبتی برای پایداری تولید در ماههای آینده باشد. اما از سوی دیگر، تولید گندله سنگ آهن با کاهش ۵.۶ درصدی به ۲۲.۴۵ میلیون تن رسیده است. کاهش تولید گندله میتواند زنجیره تأمین فولاد را در آینده با مشکل مواجه کند، بهویژه در شرایطی که تولید کنسانتره همچنان رو به افزایش است ولی ظرفیت گندلهسازی توسعه نیافته و با محدودیت انرژی روبهرو است.
بحران انرژی و تأثیر آن بر صنعت فولاد ایران
بررسی این آمار نشان میدهد که بحران انرژی همچنان مهمترین عامل بیثباتی در تولید فولاد ایران است. وابستگی شدید صنایع فولادی به برق ارزان و یارانهای، در شرایطی که شبکه برق کشور با محدودیتهای جدی روبهرو است، موجب شده هرگونه تغییر در سیاستهای تأمین انرژی، به افت محسوس در تولید منجر شود. این مسئله نه تنها تولید داخلی را تهدید میکند، بلکه جایگاه ایران در بازارهای صادراتی را نیز در معرض خطر قرار داده است. در کنار بحران انرژی، رکود تقاضای داخلی و فشار رقابتی در بازارهای صادراتی، فولادسازان ایرانی را با چالشی دوگانه مواجه کرده است.
راهکارهای پایداری تولید فولاد ایران
با توجه به شرایط موجود، صنعت فولاد ایران نیازمند بازنگری اساسی در مدل تولید و سیاستگذاریهای خود است. ادامه وابستگی به انرژی یارانهای، استفاده از تجهیزات فرسوده و کمبود تنوع در سبد محصولات فولادی، عواملی هستند که آینده این صنعت را تهدید میکنند. برای تقویت پایداری تولید و ارتقای جایگاه ایران در بازار جهانی، چند اقدام کلیدی ضروری به نظر میرسد:
- سرمایهگذاری در فناوریهای نوین و خطوط تولید بهرهور
- توسعه نیروگاههای اختصاصی توسط واحدهای فولادی برای کاهش وابستگی به شبکه سراسری برق
- ایجاد تنوع در سبد محصولات فولادی متناسب با نیازهای صادراتی
- تمرکز بر بهبود کیفیت و استاندارد محصولات برای رقابت در بازارهای بینالمللی
در نهایت، باید توجه داشت که هر تغییر در میزان تولید و عرضه فولاد، بهطور مستقیم بر قیمت آهنآلات و روند بازار داخلی اثر میگذارد. از این رو، تحلیل روندهای تولید فولاد نه تنها برای فعالان این صنعت، بلکه برای تمامی فعالان بازار آهن اهمیت ویژهای دارد. سایت آهن۶۶۶ با ارائه گزارشها و تحلیلهای تخصصی در این زمینه تلاش دارد اطلاعات دقیق و بهروز را در اختیار مخاطبان قرار دهد تا تصمیمگیریهای اقتصادی آنها بر پایه دادههای واقعی باشد.