جهش فولاد تا ۹۲۹ دلار؛ دلیل سکوت و بیواکنشی بازار آهن ایران چیست؟
قیمت فولاد در بازارهای بینالمللی طی هفته اخیر با رشد قابلتوجهی همراه شد و نرخ هر تن فولاد تا سطح ۹۲۹ دلار افزایش پیدا کرد؛ رقمی که از رشد بیش از ۳.۳۳ درصد حکایت دارد. این رشد قیمتی نتیجه مجموعهای از عوامل جهانی است که شامل محدود شدن عرضه در برخی کشورهای تولیدکننده، افزایش هزینههای انرژی در فصل سرد، رشد کرایه حمل دریایی و افزایش انتظارات تورمی در بازارهای کالایی است. این در حالی است که بسیاری از کشورها با کاهش تولید یا برنامهریزی برای تعمیرات دورهای باعث کاهش جریان عرضه در جهان شدهاند. اما نکته اصلی دقیقا از همین نقطه آغاز میشود: بازار ایران که معمولاً از تحولات جهانی اثر میپذیرد، چرا این بار در برابر جهش قیمت فولاد هیچ واکنش محسوسی نشان نداد؟
Thank you for reading this post, don't forget to subscribe!پاسخ این سؤال را باید در یک مجموعه عوامل اقتصادی و ساختاری جستجو کرد. نخست اینکه بازار داخلی در ماههای اخیر درگیر رکود عمیق تقاضا است، بهطوریکه مصرف واقعی فولاد در پروژههای عمرانی، ساختمانی و صنعتی نسبت به میانگین سالهای گذشته در سطحی پایینتر قرار گرفته است. دوم اینکه نوسان مداوم نرخ ارز و نبود چشمانداز روشن برای آینده اقتصاد کشور باعث شده فعالان بازار، خریدهای خود را با احتیاط بیشتری انجام دهند و از خریدهای هیجانی یا انبارش فولاد صرفنظر کنند. و سوم اینکه بحران گاز و احتمال محدودیتهای زمستانی باعث شده تولیدکنندگان داخلی سیاست محتاطانهتری را در عرضه و فروش اتخاذ کنند. این مجموعه عوامل باعث شده بازار ایران در برابر رشد قیمت جهانی فولاد فعلاً واکنشی حداقلی داشته باشد.
عدم عرضه تیرآهن و ورق در بورس کالا؛ نشانههای یک بازار کمعمق و سرد
بورس کالای ایران در روز دوشنبه یکی از کمرونقترین روزهای معاملاتی خود را پشت سر گذاشت. تنها محصول واردشده به رینگ صنعتی، میلگرد فولاد آلیاژی ایران بود که آن هم در قالب معامله مچینگ و به میزان بسیار محدود ۷۵ تن دادوستد شد؛ رقمی که بهخوبی نشان میدهد حجم معاملات در بازار رسمی بسیار پایینتر از ظرفیت واقعی است. در این میان، غیبت دو محصول کلیدی یعنی تیرآهن و ورق فولادی یک پیام بسیار مهم دارد: تولیدکنندگان یا ترجیح دادهاند عرضه را به تعویق بیندازند یا اینکه با توجه به رکود تقاضا، عرضه را محدود کردهاند تا از کاهش قیمتها جلوگیری شود.
در شرایط رکود، رفتار معمول تولیدکنندگان این است که عرضه را مدیریت کنند تا بازار به سمت کاهش قیمتهای غیرمنطقی نرود. از طرف دیگر، کاهش عرضه تیرآهن و ورق باعث کاهش گزینههای قابل انتخاب برای خریداران شده و عمق بازار را کاهش میدهد. در چنین وضعیتی، بازار به معنای واقعی وارد فاز انتظار میشود، زیرا نه سمت عرضه تمایلی به کاهش قیمت دارد و نه سمت تقاضا نیروی محرکی برای افزایش قیمت ایجاد کرده است.
بازار میلگرد؛ رفتارهای ناهمگون و تفاوت استراتژی تولیدکنندگان
بازار میلگرد امروز یکی از پیچیدهترین روزهای خود را تجربه کرد؛ چراکه شرکتها در قیمتگذاری مسیرهای متفاوتی را برگزیدند. این تفاوت استراتژیها نشاندهنده عدم وجود یک محرک قوی در بازار است و رفتار تولیدکنندگان بیشتر تابع شرایط منطقهای، میزان موجودی انبار، نقدینگی شرکتها و پیشبینی آنها از آینده بازار است.
ثبات قیمتی ذوبآهن اصفهان؛ مدیریت عرضه در شرایط رکود
ذوبآهن اصفهان که یکی از بزرگترین تأمینکنندگان میلگرد کشور است، بار دیگر قیمتهای خود را بدون تغییر نگه داشت. برای مثال، میلگرد سایز ۲۰ این شرکت همچنان با نرخ ۳۸٬۲۷۰ تومان عرضه میشود. این ثبات چند روزه نشان میدهد این شرکت در حال مدیریت بازار و کنترل شرایط است و فعلاً نیازی به تغییر قیمت نمیبیند. موجودی مناسب انبار، تقاضای کمفشار و احتمال تشدید محدودیت گاز از دلایل ثبات قیمتی ذوبآهن هستند.
کاهش قابلتوجه قیمتها در آریان فولاد؛ تلاش برای تحریک تقاضا
برخلاف ذوبآهن، آریان فولاد مسیر کاهش قیمت را انتخاب کرد و در تمامی سایزها افت ۶.۹ درصدی داشت. برای نمونه، میلگرد سایز ۱۸ این شرکت از ۴۰٬۹۰۹ تومان به ۳۸٬۰۹۰ تومان سقوط کرد. چنین کاهش شدیدی در بازار نشان میدهد که آریان فولاد با رکود تقاضای واقعی مواجه شده و برای حفظ سهم بازار و افزایش جذابیت خرید مجبور به عقبنشینی شده است. این کاهش میتواند تقاضای خریداران محتاط را تا حدی فعال کند؛ اما تا زمانی که تقاضای پروژهای شکل نگیرد، انتظار جهش شدید وجود ندارد.
روند افزایشی میلگرد امیرکبیر؛ استفاده از شکاف منطقهای
در طرف دیگر بازار، میلگرد امیرکبیر برخلاف روند کلی حرکت کرد و قیمتها را در حدود ۱.۴ درصد افزایش داد. بهعنوان مثال، میلگرد سایز ۱۶ با نرخ ۳۸٬۲۷۲ تومان اعلام شد. دلیل این افزایش را باید در تقاضای منطقهای و کمبود عرضه در برخی استانها جستجو کرد. بهعبارت دیگر، این شرکت با توجه به شرایط جغرافیایی و نیاز بازار محلی، فرصت افزایش قیمت را مناسب دیده و از آن بهره برده است. این رفتار نشان میدهد که بازار میلگرد در کشور یکپارچه نیست و شرایط هر منطقه میتواند مسیر متفاوتی را برای تولیدکنندگان رقم بزند.
تیرآهن؛ ثبات بعد از رشد و بازاری که منتظر است
بازار تیرآهن برخلاف میلگرد، روز آرامی را پشت سر گذاشت و هیچ افزایش یا کاهش قیمتی در آن مشاهده نشد. تیرآهن سایز ۱۸ ذوبآهن همچنان با قیمت ۱۱٬۷۲۷٬۰۰۰ تومان معامله میشود. این ثبات پس از رشد ابتدای هفته اتفاق افتاده و نشاندهنده متعادل شدن انتظارات بازار است.
در بازار تیرآهن، تقاضا نسبت به میلگرد پایدارتر است، اما در هفتههای اخیر بسیاری از پروژههای عمرانی به دلیل انتظار برای تخصیص بودجههای جدید یا نامشخص بودن چشمانداز اقتصادی کشور خریدهای خود را به تعویق انداختهاند. همین موضوع باعث شده بازار با احتیاط بیشتری حرکت کند و تولیدکنندگان نیز ترجیح دهند قیمت را ثابت نگه دارند.
بازار پروفیل؛ تنها نقطه داغ و رو به رشد بازار امروز
پروفیل تنها بازاری بود که روندی کاملاً صعودی را ثبت کرد. پروفیل اصفهان در تمامی ضخامتها و سایزها افزایش قیمت داشت و نرخها در بازه ۵۰٬۰۰۰ تا ۵۳٬۶۴۰ تومان ثبت شد. رشد این بخش نسبت به سایر مقاطع فولادی قابلتوجه است و دلایل مشخصی دارد.
پروفیل بیش از هر مقطع دیگری تحتتأثیر قیمت ورق گرم قرار دارد و چون عرضه ورق در بورس کالا کاهش یافته، قیمت پروفیل بسیار سریع واکنش نشان میدهد. از طرف دیگر، بخش زیادی از مصرفکنندگان پروفیل شامل واحدهای صنعتی سبک، تولیدکنندگان سازههای فلزی سبک، تجهیزات خانگی و صنایع کوچک هستند؛ صنایعی که برخلاف پروژههای ساختمانی، رکود فصلی و توقفهای طولانی ندارند و مصرف آنها همواره جریان دارد. همین موضوع باعث شده تقاضا در بازار پروفیل نسبتاً پایدار بماند و این بازار در مقایسه با میلگرد و تیرآهن وضعیت پرحرارتتری داشته باشد.
بازار آهن ایران در وضعیت انتظار و احتیاط
بازار آهن ایران در حالی روزهای آرامی را میگذراند که تحولات جهانی کاملاً از افزایش قیمتها حمایت میکنند. اما عوامل داخلی همچنان اجازه جهش قیمتی را نمیدهند. رکود تقاضا، ابهام نرخ ارز، محدودیتهای گاز و مدیریت عرضه توسط تولیدکنندگان باعث شده بازار در حالت تعادل شکننده و انتظار باقی بماند.
دو مسیر احتمالی پیشروی بازار
۱. مسیر افزایشی
اگر محدودیت گاز تشدید شود و نرخ ارز نوسان رو به بالا داشته باشد، احتمال افزایش تدریجی قیمتها بیشتر میشود. در این شرایط تولیدکنندگان نیز عرضه را کنترل خواهند کرد و بازار در مسیر رشد قرار میگیرد.
۲. مسیر تثبیت یا نزولی
اگر مصرف واقعی افزایش پیدا نکند و پروژههای عمرانی همچنان متوقف بمانند، بازار در همین محدوده تثبیت خواهد شد و حتی امکان کاهش مقطعی نیز وجود دارد.
بازار امروز ترکیبی از سیگنالهای مثبت جهانی و احتیاط داخلی بود. این وضعیت احتمالاً در روزهای آینده نیز ادامه خواهد داشت، مگر آنکه یک اتفاق ناگهانی در حوزه انرژی یا ارز ساختار بازار را تغییر دهد.
برای دریافت تحلیلهای روزانه بازار آهن و آگاهی از قیمتهای لحظهای، میتوانید به سایت آهن۶۶۶ مراجعه کنید.