بازار آهن در آذر ۱۴۰۴: آیا رشد قیمتها فرصتی طلایی برای سرمایهگذاری است؟
بازار آهنآلات ایران در آذرماه ۱۴۰۴ بار دیگر در کانون توجه فعالان اقتصادی، سرمایهگذاران و مصرفکنندگان صنعتی قرار گرفته است. پس از پشت سر گذاشتن یک پاییز کمرمق و رکودی، نشانههایی از تغییر فاز در بازار فولاد مشاهده میشود؛ نشانههایی که بیش از آنکه حاصل رشد واقعی تقاضا باشند، ریشه در افزایش انتظارات تورمی، رشد هزینههای تولید و تحولات ارزی دارند.
به گزارش آهن۶۶۶، نوسانات اخیر قیمت آهنآلات را نمیتوان صرفاً یک موج مقطعی دانست؛ بلکه این تحرکات میتواند سرآغاز مرحلهای تازه در چرخه قیمتی فولاد باشد؛ مرحلهای که در آن رفتار بازار بیش از هر زمان دیگری تحت تأثیر متغیرهای کلان اقتصادی قرار دارد.
در روزهای ابتدایی آذرماه، بازار هنوز در شوک افت شدید حجم معاملات آبان قرار داشت. بسیاری از خریداران با احتیاط عمل میکردند و فروشندگان نیز از ترس رکود عمیقتر، حاضر به افزایش قیمت نبودند. اما تداوم رشد نرخ ارز، افزایش هزینه انرژی و حملونقل، و کاهش عرضه برخی کارخانهها بهتدریج فضای بازار را تغییر داد. نتیجه، ورود آرام اما پیوسته قیمتها به مسیر صعودی بود؛ مسیری که اکنون پرسش مهمی را مطرح میکند: آیا این افزایش قیمتها فرصت سرمایهگذاری است یا زنگ خطر ریسک تورمی؟
میلگرد؛ صعود تدریجی با پشتوانه عوامل بنیادی
بازار میلگرد در آذرماه ۱۴۰۴ یکی از متعادلترین رفتارهای قیمتی را در میان محصولات فولادی ثبت کرد. میلگرد ۱۴ ذوبآهن اصفهان که در ابتدای ماه در محدوده ۴۱ هزار تومان معامله میشد، طی کمتر از سه هفته با رشدی پلکانی به حوالی ۴۶ هزار تومان رسید. این رشد نزدیک به ۱۱ درصدی، اگرچه قابل توجه است، اما فاقد هیجان و نوسانات تند بوده و همین موضوع آن را از سایر محصولات متمایز میکند.
تحلیلگران آهن۶۶۶ معتقدند عامل اصلی این افزایش قیمت، نه جهش ناگهانی تقاضا، بلکه محدودیت عرضه بوده است. کاهش تولید ناشی از محدودیتهای انرژی، پایین بودن موجودی انبارها و عرضه محتاطانه کارخانهها باعث شد بازار آزاد نقش پررنگتری در کشف قیمت ایفا کند. از سوی دیگر، با نزدیک شدن به پایان سال، تقاضای پروژههای کوچک ساختمانی و تعمیراتی نیز بهصورت تدریجی افزایش یافت.
از منظر سرمایهگذاری، میلگرد بیش از آنکه ابزار سودگیری کوتاهمدت باشد، گزینهای برای حفظ ارزش سرمایه در فضای تورمی تلقی میشود. ثبات نسبی این محصول در ماههای گذشته باعث شده بسیاری از فعالان بازار آن را امنترین انتخاب در میان مقاطع فولادی بدانند.
ورق فولادی؛ موتور محرک تورم در زنجیره فولاد
در میان تمامی محصولات فولادی، ورق سیاه فولاد مبارکه در آذرماه ۱۴۰۴ بیشترین نقش را در شکلدهی به انتظارات تورمی ایفا کرد. قیمت ورق سیاه ۲ میلیمتر با جهشی بیش از ۱۲ درصد، از محدوده ۵۷ هزار تومان به بیش از ۶۵ هزار تومان رسید؛ افزایشی که در مدتزمان کوتاه، پیام روشنی برای بازار داشت: هزینه تولید در حال افزایش است.
ورق فولادی بهعنوان ماده اولیه بسیاری از صنایع پاییندستی نظیر خودروسازی، لوازم خانگی، ساخت مخازن و سازههای فلزی، نقش کلیدی در تعیین قیمت سایر محصولات دارد. در نیمه دوم پاییز، بسیاری از این صنایع با پیشبینی افزایش قیمتها، اقدام به خرید انباشتی کردند تا از ریسک گرانیهای زمستان در امان بمانند. همین رفتار، فشار تقاضا را تشدید و قیمتها را تسریع کرد.
به باور کارشناسان آهن۶۶۶، افزایش قیمت ورق اگرچه در کوتاهمدت سودآوری تولیدکنندگان بالادستی را تقویت میکند، اما در میانمدت میتواند باعث کاهش حاشیه سود صنایع مصرفکننده و حتی افت تولید شود. به همین دلیل، ورق فولادی را میتوان شاخص هشداردهنده تورم صنعتی در بازار آهن دانست.
پروفیل؛ جهش قیمتی کمسابقه و آزمون پایداری بازار
بازار پروفیل در آذرماه ۱۴۰۴ صحنه یکی از شدیدترین جهشهای قیمتی سالهای اخیر بود. قیمت پروفیل تهران که در ابتدای ماه در سطحی پایین و رکودی قرار داشت، در کمتر از دو هفته چندین برابر شد و به کانال بالای ۶۰ هزار تومان رسید. این جهش انفجاری، در نگاه نخست غیرمنطقی به نظر میرسد، اما بررسی دقیقتر جریانهای بازار، دلایل آن را روشن میکند.
پس از رکود عمیق پاییز، تقاضای معوق در بازار پروفیل بهطور ناگهانی آزاد شد. بسیاری از کارگاهها و واحدهای تولیدی کوچک که خرید خود را به تعویق انداخته بودند، با مشاهده افزایش قیمت ورق و رشد هزینه حمل، تصمیم به پیشخرید گرفتند. از سوی دیگر، افزایش مستقیم قیمت ورق ورودی به خطوط تولید، هزینه تمامشده پروفیل را بهشدت بالا برد.
در حالی که برخی تحلیلگران این رشد را هیجانی و ناپایدار میدانند، گروهی دیگر معتقدند بازار پروفیل وارد فاز جدیدی از رونق پس از رکود شده است. واقعیت این است که پایداری این قیمتها به رفتار بازار ورق و نرخ ارز در ماههای آینده وابسته خواهد بود.
تیرآهن؛ ثبات معنادار در بازاری ناپایدار
برخلاف سایر محصولات فولادی، تیرآهن ذوبآهن اصفهان در آذرماه تقریباً بدون نوسان جدی باقی ماند. اختلاف قیمت ثبتشده در طول ماه کمتر از یک درصد بود که نشاندهنده تعادل نسبی میان عرضه و تقاضاست. این ثبات را نباید بهعنوان ضعف بازار تعبیر کرد؛ بلکه بیشتر نشاندهنده تعویق واکنش قیمتی است.
تیرآهن بهشدت به پروژههای عمرانی بزرگ وابسته است و از آنجا که بسیاری از این پروژهها در پایان سال با محدودیت بودجه مواجهاند، تقاضای فعلی در سطح پایینی قرار دارد. در عین حال، تولیدکنندگان با مدیریت عرضه، مانع از انباشت موجودی شدهاند. کارشناسان آهن۶۶۶ بر این باورند که در صورت فعال شدن پروژههای عمرانی در سال ۱۴۰۵، تیرآهن میتواند با یک جهش تأخیری وارد مسیر صعودی شود.
بازار آهن در آستانه یک تغییر ساختاری
بررسی همزمان میلگرد، ورق، پروفیل و تیرآهن نشان میدهد بازار فولاد ایران در آذرماه ۱۴۰۴ وارد مرحلهای تازه شده است؛ مرحلهای که در آن انتظارات تورمی، کاهش عرضه و افزایش هزینههای تولید نقش تعیینکننده دارند. رشد هماهنگ قیمتها اگرچه در کوتاهمدت فرصتهایی برای سرمایهگذاری ایجاد میکند، اما در صورت تداوم، میتواند به کاهش تقاضای واقعی و بازگشت رکود منجر شود.
- این شرایط فرصتمحور برای سرمایهگذاران بلندمدت است؛
- اما برای فعالان کوتاهمدت، ریسک بالای نوسان و هیجان را به همراه دارد.
آذرماه ۱۴۰۴ را میتوان نقطه چرخش بازار آهن دانست؛ نقطهای که در آن فولاد دیگر فقط یک کالای صنعتی نیست، بلکه نمایندهای از آینده اقتصادی و تورمی کشور محسوب میشود.